به گزارش آتیه آنلاین، بررسی حوادث ساختمانی از اول تیر تا ۹ آبان ۱۴۰۵ نشان میدهد که در این بازه زمانی، دستکم ۶۵ حادثه ساختمانی رسانهای شده که به جانباختن ۴۸ کارگر و مصدومیت ۵۱ نفر انجامیده است. سقوط از ارتفاع، ریزش آوار و برقگرفتگی پرتکرارترین حوادث گزارششده بودهاند. در این میان، دستکم ۶ کارگر بالای ۵۵ سال دچار حادثه شدند که چهار نفر از آنها جان خود را از دست دادند.
به گزارش ایلنا، فقدان تجهیزات ایمنی، رعایتنشدن الزامات استاندارد، ایمنسازینشدن محل گودبرداری و ضعف نظارت و بازرسی از جمله عوامل مطرحشده در وقوع این حوادث هستند. البته این آمار براساس اخبار منتشرشده در رسانهها گردآوری شده و آمار رسمی و فراگیر ملی محسوب نمیشود.
در تیرماه هفت حادثه با پنج فوتی و پنج مصدوم ثبت شد. مردادماه با ۱۰ حادثه، ۹ فوتی و ۱۰ مصدوم همراه بود. در یکی از مرگبارترین رویدادهای این ماه، ریزش آوار هنگام گودبرداری در منطقه طرق مشهد به جانباختن چهار کارگر و مصدومیت پنج نفر دیگر انجامید. هیچیک از کارگران این حادثه تحت پوشش بیمه کارگران ساختمانی نبودند.
در شهریورماه نیز ۱۷ حادثه ساختمانی، ۱۰ فوتی و ۹ مصدوم بر جای گذاشت. استفاده از داربستهای قدیمی و غیراستاندارد و نبود بازرسیهای دورهای از جمله عوامل مورد انتقاد فعالان کارگری بود.
مهرماه با ۲۰ حادثه، ۱۵ فوتی و ۲۴ مصدوم، بیشترین تعداد حوادث را در این دوره داشت. در حادثه سقوط دستگاه بالابر در رویان، پنج کارگر جان باختند و پنج نفر مصدوم شدند. در ۹ روز نخست آبان نیز ۱۱ حادثه با ۹ فوتی و سه مصدوم گزارش شد.
آمارهای استانی پزشکی قانونی نیز از افزایش حوادث کار حکایت دارد؛ در آذربایجان شرقی فوتیهای حوادث کار در چهار ماه نخست سال ۱۱ درصد افزایش یافت و در همدان نیز شمار جانباختگان در نیمه نخست سال با رشد ۱۶.۶ درصدی همراه بود.
یکی از ابعاد نگرانکننده این حوادث، حضور کارگران بالای ۵۵ سال در محیطهای پرخطر است. بسیاری از کارگران ساختمانی به دلیل نداشتن پوشش بیمهای و برخوردارنبودن از مستمری، حتی در سنین بالا ناچار به ادامه کار هستند.
روحالله محمدی، عضو هیئتمدیره کانون کارگران ساختمانی کشور در استان گلستان، با اشاره به وضعیت بیمهای این کارگران گفت: بسیاری از آنها تحت پوشش بیمه نیستند و در صف انتظار تأمین اجتماعی قرار دارند. به گفته وی، کمبود منابع مالی و اصلاحنشدن مطلوب ماده ۵ قانون بیمه کارگران ساختمانی از عوامل تداوم این وضعیت است.
محمدی همچنین فقدان حفاظهای ایمنی، تجهیزات حفاظت فردی و آموزش مستمر را از عوامل اصلی حوادث دانست و تأکید کرد تأمین وسایلی مانند کلاه، دستکش و کمربند ایمنی و ایمنسازی محیط کار بر عهده کارفرماست.
یکی دیگر از مسائل مطرحشده در این گزارش، استفاده برخی کارفرمایان از بیمه مسئولیت مدنی بهجای اجرای کامل تعهدات بیمهای و ایمنی است. محمدرضا داوری، عضو هیئتمدیره کانون انجمنهای صنفی کارگران ساختمانی کشور، اعلام کرده است که شمار کارگران ساختمانی بیمهشده در خراسان رضوی از ۷۵ هزار نفر به ۳۰ هزار نفر کاهش یافته و بیمه ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار کارگر ساختمانی نیز قطع شده است.
به گفته فعالان کارگری، بیمه مسئولیت مدنی میتواند خسارت ناشی از حادثه را در حدود تعهدات بیمهنامه جبران کند، اما جایگزین تجهیزات ایمنی و پوشش تأمین اجتماعی نیست. در صورت فوت کارگر فاقد بیمه تأمین اجتماعی، خانواده او ممکن است صرفاً دیه دریافت کنند و از مستمری بازماندگان محروم بمانند.
محمدی در این زمینه به حادثه مرگ یک کارگر ۶۵ساله در بندرگز اشاره کرد که سال گذشته بر اثر سقوط از محل دهانه چاله آسانسور جان باخت. با وجود برخورداری پروژه از بیمه مسئولیت مدنی، خانواده این کارگر به دلیل نداشتن پوشش تأمین اجتماعی، از مستمری برخوردار نشدند.
خرید بیمه مسئولیت مدنی، مسئولیت کارفرما در ایمنسازی محیط کار، تأمین تجهیزات حفاظت فردی و پیشگیری از حوادث را از بین نمیبرد. تکرار حوادث مرگبار، کاهش پوشش بیمهای و اشتغال کارگران سالخورده در محیطهای ناایمن نشان میدهد که کارگران ساختمانی هم در دوران اشتغال و هم در زمان بازنشستگی با مشکلات جدی امنیت شغلی و معیشتی مواجهاند.