مرکز آمار به تازگی شاخص قیمت تولیدکننده فصل تابستان بخشهای صنعت را منتشر کرده است. بررسی این آمارها نشان دهنده رشد چشمگیر تورم تولیدکننده در بخش صنعت در فصل تابستان است؛ وضعیتی که احتمالا آثار آن در ماهها و فصلهای بعدی به سفره خانوار میرسد.
بر اساس این گزارش تورم نقطه به نقطه تولیدکننده بخش صنعت در تابستان امسال با افزایش 38.3 واحد درصدی نسبت به فصل بهار (109 درصد)، به 147.3 درصد رسیده است. بر این اساس میانگین قیمت دریافتی توسط تولیدکنندگان محصولات صنعتی به ازای تولید کالاهای خود در داخل کشور، در فصل تابستان 1405 نسبت به فصل مشابه سال قبل، بیش از دو برابر شده است.
تورم سالانه که روند کلی قیمت کالاهای صنعتی در یک سال منتهی تابستان را نشان میدهد نیز با افزایش 26.4 به 97.3 درصد رسیده، اما تورم فصلی (نسبت به فصل قبل) حدود 8.2 درصد کاهش یافته و به 28 درصد در فصل تابستان رسیده است. بر این اساس میتوان گفت شتاب کوتاه مدت افزایش قیمتها در فصل تابستان کمتر شده است.
فشار تورمی در بخش تولید محصولات پلاستیکی
بررسی تورم نقطه به نقطه تولیدکننده در بخشهای مختلف صنعت نیز نشان میدهد فشار تورم در بخشهای مختلف یکسان نیست. بیشترین تورم به ترتیب مربوط به بخشهای ساخت فرآوردههای توتون و تنباکو ( 216.8 درصد)، ساخت كُك و فرآوردههای حاصل از پالايش نفت (199.1 درصد) و ساخت محصولات از لاستيک و پلاستيک (181.3 درصد) بوده است. احتمالا وابستگی به واردات در بخش توتون و تنباکو و اثرات آسیبهای زیرساختی در جنگ در حوزه پتروشیمی و صنایع پلاستیک از دلایل تورم بالای بخشهای یاد شده است.

تورم نقطه به نقطه ساخت محصولات غذایی نیز در تابستان به 137.2 درصد رسیده که نسبت به فصل بهار 0.4 واحد درصد بیشتر شده است. در بخش ساخت محصولات دارويی نیز تورم نقطه به نقطه با رشد 19.8 واحد درصدی نسبت به بهار، به 134.1 درصد رسیده است.
البته تورم سالانه تصویر شفافتری از وضعیت صنایع مختلف نشان میدهد؛ بر این اساس بیشترین تورم سالانه در تابستان امسال مربوط به محصولات از لاستيک و پلاستيک بوده که تورم آن از با رشد 34.6 واحد درصدی به 123 درصد رسیده است. این وضعیت نشان دهنده افزایش تدریجی قیمت کارخانهای محصولات لاستیکی و پلاستیکی در چند فصل متوالی است.

پیش از این نیز گزارش شامخ (شاخص مدیران خرید) که به صورت ماهانه از سوی اتاق بازرگانی منتشر میشود، از تشدید فشار هزینهای و افزایش قیمتها در بخش تولید در شهریورماه خبر داده بود. بهطوریکه شاخص قیمت خرید مواد اولیه و لوازم خریداری شده در شهریورماه به بالاترین سطح خود طی هفت سال گذشته رسید. همچنین شاخص قیمت محصولات تولید شده و خدمات ارائه شده بالاترین مقدار چهارماهه خود را ثبت کرد. با این حال، بر اساس دادههای اتاق بازرگانی، ضعف تقاضا و کاهش قدرت خرید امکان انتقال کامل افزایش هزینهها به قیمت فروش را محدود کرده و فشار بر نقدینگی و حاشیه سود بنگاهها را افزایش داده است.
مجموع آمارها نشان میدهد بخش صنعت با فشار فزاینده هزینههای تولید مواجه است؛ هرچند کاهش تورم فصلی در تابستان میتواند نشانهای از کند شدن شتاب کوتاهمدت افزایش قیمتها باشد، بالا ماندن تورم نقطهای و سالانه بیانگر تداوم رشد قیمتهای کارخانهای است. از سوی دیگر، ضعف تقاضا و کاهش قدرت خرید خانوارها مانع از انتقال کامل این هزینهها به مصرفکنندگان شده و بخشی از فشار را به شکل کاهش حاشیه سود و تشدید مشکلات نقدینگی بر دوش تولیدکنندگان گذاشته است. بنابراین، در صورت تداوم این شرایط، هم پایداری تولید و هم سطح قیمت کالاها در ماههای آینده میتواند تحت تأثیر قرار گیرد.