موج آبی روشن حزب «آلترناتیو برای آلمان» (AfD) در ایالت زاکسن-آنهالت آلمان تقریبا تمام مناطقی را که پنج سال پیش در اختیار حزب دموکراتمسیحی (CDU) بود، از آن خود کرده است. اگر در انتخابات سال ۲۰۲۱، AfD تنها در یک حوزه انتخابیه این ایالت شرقی پیروز شده بود و در ۴۰ حوزه دیگر دموکراتمسیحیها بیشترین رای را به دست آورده بودند، این بار وضعیت کاملا تغییر کرده است؛ راست افراطی در ۳۸ حوزه انتخابیه پیشتاز شده و تنها در سه حوزه، در شهرهای بزرگتر «مگدبورگ» و «هاله» چپ رادیکال «لینکه» پیروز شده است.
تحلیل جابهجایی آرای انتخاباتی نشان میدهد که چگونه این نتیجه تاریخی رقم خورده است. AfD توانست ۱۵۷ هزار نفر از افرادی را که در انتخابات ایالتی پنج سال قبل رای نداده بودند، به پای صندوقها بکشاند. اما بخش اصلی انتقال آرا از حزب دموکراتمسیحی به رهبری فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان صورت گرفت؛ ۸۳ هزار رایدهنده این حزب به سمت راست افراطی رفتند.
در عین حال، حدود ۲۰ هزار رای هم از احزاب چپ به AfD منتقل شد و تقریبا همین تعداد از حزب لیبرالدموکرات آزاد (FDP) که نتوانست از حد نصاب ۵ درصد عبور کند، به این حزب پیوستند. تنها کاهش محدود آرای AfD مربوط به انتقال حدود ۲ هزار رای به حزب «اتحاد سارا واگنکنشت» (BSW) بود؛ حزب چپگرای پوپولیست که توسط «سارا واگنکنشت»، همسر سیاستمدار سابق حزب چپ آلمان، «اسکار لافونتن»، رهبری میشود.
بررسی رایها بر اساس جنسیت نشان میدهد که حدود نیمی از مردان رایدهنده در زاکسن-آنهالت از AfD حمایت کردهاند. این میزان در میان زنان کمتر و حدود ۳۹ درصد بوده است.
در مقابل، زنان بیشتر از مردان به حزب دموکراتمسیحی گرایش داشتهاند؛ ۱۹ درصد از زنان در برابر ۱۵ درصد از مردان به این حزب رای دادهاند.
دادههای مربوط به سن رایدهندگان هم نکات قابلتوجهی را نشان میدهد. در میان جوانان زیر ۲۵ سال، AfD توانسته ۴۲ درصد آرا را به دست آورد در حالی که حزب دموکراتمسیحی، حزبی که از سال ۲۰۰۲ دولت ایالت زاکسن-آنهالت را در اختیار داشت، تنها ۵ درصد رای این گروه سنی را کسب کرده است.
حزب چپ «لینکه» هم در میان جوانان عملکرد خوبی داشته و ۱۷ درصد آرای افراد زیر ۲۵ سال را به دست آورده است. همچنین حزب سبزها در میان جوانان ۲۵ تا ۳۴ ساله با کسب ۱۶ درصد رای، بالاترین میزان حمایت خود را ثبت کرده است.
با این حال، بیشترین حمایت از AfD از میان گروههای سنی میانسال آمده است. این حزب در میان افراد ۳۵ تا ۵۹ ساله بیش از ۵۲ درصد رای کسب کرده است.
ضعیفترین عملکرد AfD در میان افراد بالای ۷۰ سال دیده میشود؛ جایی که این حزب باحزب دموکراتمسیحی برابر شده و هر دو ۳۱ درصد رای به دست آوردهاند.
سطح تحصیلات هم تفاوت چشمگیری در حمایت از AfD ایجاد کرده است. میان افرادی که تحصیلات متوسط یا پایینتر دارند، مانند فارغالتحصیلان مدارس متوسطه یا آموزشهای حرفهای، AfD نزدیک به ۶۰ درصد رای کسب کرده است. در مقابل، حزب سبزها در این گروه تنها بین ۳ تا ۵ درصد حمایت داشته است.
با این همه در میان افراد دارای مدرک دانشگاهی، حمایت از راست افراطی کاهش یافته و AfD حدود ۳۰ درصد رای به دست آورده است. در همین گروه، سبزها با کسب ۱۶ درصد رای تقریبا دو برابر میانگین کلی خود عملکرد داشتهاند.
برای دیگر احزاب، تفاوت بر اساس سطح تحصیلات کمتر چشمگیر بود. یکی از نکات قابل توجه، عملکرد تقریبا مشابه حزب دموکراتمسیحی در میان گروههای مختلف تحصیلی است؛ این حزب نتوانسته تفاوت قابلتوجهی میان رایدهندگان با تحصیلات مختلف ایجاد کند.
شرایط اقتصادی رایدهندگان هم نقش مهمی در نتیجه انتخابات داشته است. میان کارگران صنعتی و مشاغل یدی، AfD نزدیک به ۶۰ درصد رای کسب کرده است.
در میان افرادی که از وضعیت مالی خود ناراضی هستند، این حزب تقریبا دو سوم آرا را به دست آورده و هیچیک از احزاب دیگر نتوانستهاند به ۱۰ درصد رای در این گروه برسند.
وضعیت برای حزب سوسیالدموکرات آلمان (SPD)، حزب سنتی چپ میانه، در میان افراد دارای احساس ناامنی اقتصادی بسیار نامطلوب بوده است؛ این حزب تنها ۳ درصد رای این گروه را کسب کرده است.
در مقابل، در میان افرادی که از درآمد یا دارایی خود رضایت دارند، حمایت از AfDبه ۳۷ درصد کاهش یافته، در حالی که حزب دموکراتمسیحی با ۲۰ درصد عملکرد بهتری داشته و حزب سوسیالدموکرات سبزها هم نتایج قابل قبولی به دست آوردهاند.
هگل، فیلسوف آلمانی، برای تاکید بر اینکه فلسفه بیشتر شناخت گذشته است تا پیشبینی آینده، نوشته بود: «جغد مینروا (خرد) تنها هنگام فرارسیدن گرگومیش پرواز خود را آغاز میکند» در این معنا خِرد درست جایی آغاز میشود که حوادث به پایان میرسند. اکنون نتیجه انتخابات زاکسن-آنهالت ممکن است نشانه آغاز دورهای تازه باشد؛ نه فقط برای سیاست آلمان، بلکه برای آینده سیاست در سراسر اروپا.
منبع: کوریره دلا سرا
