کلید پیروزی چپ در ایالات متحده: برنامه و عملکرد
منتقدان، دستاوردهای انتخاباتی اخیر چپ را موجی از پوپولیسم توصیف کردهاند. اما شواهدی که در گزارشهای ارائه شده، به توضیحی مشخصتر اشاره دارد: نامزدها زمانی پیروز شدند که به دغدغههای اقتصادی و معیشتی رایدهندگان با برنامههایی مشخص پاسخ دادند و در انتخابات شهرداریها هم توانستند به عملکردی ملموس و قابل مشاهده استناد کنند. برچسب «پوپولیست» شاید لحن برخی کارزارهای انتخاباتی را توصیف کند، اما از محتوایی غافل میماند که به نظر میرسد برای رایدهندگان اهمیت بیشتری داشته است.
سوسیالیسم نامحبوب و نارضایتی اقتصادی واقعی
نظرسنجی رایدهندگان شبکه سیانبیسی تناقضی آشکار را در افکار عمومی آمریکا نشان میدهد؛ اکثریت پاسخدهندگان، یعنی ۵۳ درصد، نگاه نامطلوبی به سوسیالیسم دارند و تنها ۳۳ درصد با دیدی مثبت به آن مینگرند. سرمایهداری وضعیت بهتری دارد و ۵۶ درصد از پاسخدهندگان نظر مثبتی درباره آن ابراز کردهاند. تنها ۱۸ درصد رایدهندگان خود را سوسیال دموکرات میدانند.
با این حال ۷۰ درصد معتقدند نظام اقتصادی به سود ثروتمندان عمل میکند و با بیشتر آمریکاییها منصفانه رفتار نمیکند. همچنین سه نفر از هر چهار نفر، وضعیت اقتصاد را نامطلوب یا چندان خوب نمیدانند.
آمارها نارضایتی رایدهندگان از وضع موجود اقتصادی در کنار تردید آنها نسبت به برچسبهای سوسیالیستی را روشن میکند. این تمایز اهمیت دارد؛ در واقع نامزدها نمیخواهند با تغییر ایدئولوژی رای بگیرند، بلکه ابزارشان نارضایتیهای مادی و اقتصادی است.
پیروزی برای برنامههای اقتصادی
میتوان گفت که سازمان سوسیالیستهای دموکراتیک آمریکا (DSA) واقعا به دستاوردهایی تاریخی رسید؛ شش نامزد مورد حمایت این سازمان به کرسیهای مجلس نمایندگان دست یافتند و قرار بود شمار کرسیهای آن در مجلس چهار برابر شود و به هشت کرسی برسد. با این حال، این پیروزیها در حوزههایی به دست آمد که بهطور سنتی در اختیار دموکراتهاست.
در همین حال، پیشبینی پیروزی قاطع دموکراتها با بیش از ۲۵۰ کرسی در مجلس نمایندگان میتوانست از نفوذ DSA بکاهد. رهبران حزب در چنین شرایطی میتوانستند در بیشتر طرحها و مصوبات، بدون نگرانی از مخالفت هر هشت نماینده مورد حمایت این سازمان، پیش بروند.
پیروزیهای گستردهتر دموکراتها بر پیامهای اقتصادی استوار بود. نامزدهای پیروز دموکرات، از کانزاس تا تگزاس، خشم عمومی از افزایش هزینهها، نابرابری اقتصادی و نفوذ سیاسی نخبگان ثروتمند را به کار گرفتند.
«جیمز تالاریکو»، که توانست یک کرسی سنا را در تگزاس از آن خود کند، این مبارزه را نه نبرد چپ و راست، بلکه تقابل «بالادست و فرودست» توصیف کرد. «الیزابت وارن»، سناتور دموکرات هم گفت که دموکراتها «با مبارزهکردن بهعنوان مدافعان پوپولیست اقتصاد» پیروز شدند.
اما این پیروزی صرفا نتیجه ژستهای پوپولیستی نبود. نمایندگان منتخب مطالبات اقتصادی و برنامههایی مشخص را مطرح کردند: هزینههای زندگی، نابرابری، مراقبتهای بهداشتی، مسکن و قدرت شرکتهای بزرگ. نتایج انتخابات در حوزههایی که برچسب ایدئولوژیک نامزدها آشکارتر بود هم یکدست نبود. در فلوریدا، «انجی نیکسون»، عضو سازمان سوسیالیستهای دموکراتیک آمریکا، شکست خورد و اختلاف شکست او از اختلاف شکست «دیوید جولی»، نامزد میانهروی دموکرات بیشتر بود. در میشیگان هم «السید»، نامزد ترقیخواه، کرسی سنای ایالت را به دست آورد، اما نزدیک به چهار واحد درصد از نامزد دموکرات فرمانداری، جوسلین بنسون، عقب ماند.
السید گفته بود که به اصلاح سرمایهداری اعتقاد دارد، نه جایگزینکردن آن. این الگو نشان میدهد که برنامههای اقتصادی و برخورداری از جذابیتی گستردهتر، نه برندسازی سوسیالیستی، عامل اصلی نتایج بهتر بودهاند.
حتی مخالفان ممدانی هم بچهها را به مهدکودکهای رایگان میفرستند
سطح مدیریت شهری روشنترین آزمون برای سنجش این استدلال است که برنامه و عملکرد، بیش از پوپولیسم اهمیت دارند. ظهور زهران ممدانی، شهردار نیویورک، در ابتدا نگرانی نخبگان اقتصادی و صاحبان کسبوکار را برانگیخت. «بیل اکمن» گفت «این اتفاق تا حدی مایوسم کرده است». «کاترین وایلد»، از شراکت تجاری شهر نیویورک، همزمان با افزایش جایگاه ممدانی در نظرسنجیها، از احساس «وحشت» سخن گفت. برخی هم این پرسش را مطرح کردند که آیا میلیاردرها از شهر فرار خواهند کرد یا شرکتها فعالیت خود را به مناطق دیگری منتقل میکنند.
اما این نگرانیها تا حد زیادی به واقعیت تبدیل نشد. «آنتونی چان»، اقتصاددان ارشد پیشین بانک جیپی مورگان میگوید که فعالان حوزه مالی به این نتیجه رسیدند که تحولات سیاسی لزوما به تغییرات مادی در سیاستگذاری منجر نمیشود.
نکته مهمتر آن است که چان میگوید بسیاری از افرادی که پیشتر بهشدت با نامزدی ممدانی مخالف بودند، اکنون فرزندان خود را به مراکز نگهداری رایگان کودکان میفرستند. اشاره او به همکاری ممدانی با دولت ایالتی برای گسترش برنامههای رایگان نگهداری از کودکان دوساله در شهر نیویورک بود.
«نیثیا رامان»، سیاستمدار ۴۵ ساله آمریکایی و عضو سازمان سوسیالیستهای دموکراتیک آمریکا هم در رقابت شهرداری لسآنجلس در برابر «کارن باس» دموکرات پیروز شد. رامان تا همین اواخر بیرون از محافل سیاسی محلی چهره شناختهشدهای نبود، اما کارزارش بر وعده استفاده موثرتر از درآمد مالیاتی برای بهبود زندگی روزمره استوار بود؛ پیامی عملی و محلی: خیابانهای تمیزتر، چالههای کمتر، کاهش بیخانمانی و احیای هالیوود بلوار. این تمرکز بر مسائل ملموس شهری، او را به نمونهای در سطح شهرداری تبدیل میکند که نشان میدهد برنامه عملی با قابلیت ارزیابی، محور رقابت است.
رایدهندگان هر موضوع را جداگانه میسنجند
ابتکارهای مطرحشده در همهپرسیهای ایالتی هم نشان میدهند رایدهندگان بر اساس طراحی و محتوای سیاستها تصمیم میگیرند، نه با تایید یک برنامه کلی پوپولیستی یا سوسیالیستی.
نزدیک به دوسوم رایدهندگان در ایالت مونتانا، که بهشدت جمهوریخواه است، از محدودکردن هزینهکرد شرکتها در فعالیتهای سیاسی حمایت کردند. در مقابل، کالیفرنیا، ایالتی با گرایش پررنگ دموکراتیک، مالیات بر ثروت میلیاردرها را با اختلافی حدود ۱۰ واحد درصد رد کرد؛ آن هم در شرایطی که رایدهندگان با افزایش مالیات بر درآمد ثروتمندان موافقت کرده بودند.
رایدهندگان صرفا خواهان «مالیاتگرفتن از ثروتمندان» یا «حمله به نخبگان» نبودند. آنها برخی سیاستها را پذیرفتند و برخی دیگر را رد کردند. این الگوی تصمیمگیری موضوعبهموضوع، این دیدگاه را تقویت میکند که طراحی برنامهها و عملیبودن آنها در نظر رایدهندگان، بیش از فضای پوپولیستی اهمیت دارد.
رایدهندگان جوان: شرایط مادی، نه تغییر گرایش ایدئولوژیک
ABC نیوز ادعا میکند که رایدهندگان جوان بهشدت به سمت چپ گرایش پیدا کردهاند. در تقریبا همه رقابتهای مهم سنا، رایدهندگان زیر ۳۰ سال با اختلافی دورقمی به سمت چپ حرکت کردند و حدود سهچهارم آنها از نامزد دموکرات حوزه انتخابیه خود برای مجلس نمایندگان حمایت کردند.
اما دلایلی که خود این رایدهندگان مطرح کردند، ماهیتی مادی داشت. «اندی سوما»، دانشجوی ۲۴ ساله دکتری، از ناامیدی نسبت به وضعیت اقتصاد و عملنکردن ترامپ به وعدهاش برای دور نگهداشتن آمریکا از درگیریهای خاورمیانه سخن گفت. «کوری هرتزوگ» ۲۸ ساله هم که روزها در والمارت کار میکرد و شبها متصدی بار بود، میگوید در تلاش برای پسانداز و خریدخانه است اما این کار را دشوار مییابد.
«جان دلا ولپه» پژوهشگر، معتقد است که نوسان شدید گرایش رایدهندگان جوان میان انتخابات نشان میدهد که آنها نسلی از دموکراتها یا جمهوریخواهان نیستند: «رای آنها هنوز به دست نیامده است.»
«داکوتا هال» از «ائتلاف اقدام برای جوانان» هم هشدار داد که جوانان «فرصت بسیار کوتاهی میدهند» و اگر دموکراتها نتوانند به وعدههای خود عمل کنند، «مسیر پیش رو در سال ۲۰۲۸ دشوار خواهد بود». این موضع، مطالبهای برای کسب نتیجه است، نه نشانهای از تغییر دائمی صفبندی ایدئولوژیک.
چرا برچسب «پوپولیست» شواهد را نادرست تفسیر میکند؟
برچسب «پوپولیست» لحن ضدنخبگانی برخی کارزارهای انتخاباتی را نشان میدهد، اما محتوای آنها را پنهان میکند. مطالب ارائهشده نشان میدهد نامزدها بر اساس مواضعشان درباره هزینههای زندگی، مراقبتهای بهداشتی، مسکن، قدرت شرکتهای بزرگ، نگهداری رایگان از کودکان، محدودکردن هزینهکرد شرکتها در فعالیتهای سیاسی و افزایش مالیات ثروتمندان پیروز شدهاند.
این شواهد همچنین نشان میدهد رایدهندگان با وجود نارضایتی از وضعیت اقتصادی، همچنان به سوسیالیسم بهعنوان یک برچسب سیاسی بدبیناند و برخی پیشنهادهای مالیاتی را هم رد میکنند. در حوزههایی که نامزدها بیش از دیگران با هویت و برندسازی سوسیالیستی شناخته میشدند، نتایج متفاوت بود و معمولا از نامزدهای میانهرو ضعیفتر عمل کردند.
پیروزی گسترده دموکراتها با هشداری از درون صفوف خود این حزب همراه بود. «گِرگ کاسار»، نماینده مجلس، میگوید اگر حزب نتواند به وعدههایش عمل کند، ممکن است «از یک پیروزی بزرگ به شکستی خردکننده» برسد.
درس این انتخابات برای دموکراتها در آستانه سال ۲۰۲۸ روشن است: لفاظیهای پوپولیستی ممکن است توجهها را جلب کند، اما آنچه انجام میدهند میتواند به انتخاب مجددشان یا حذفشان از قدرت منجر شود.











