تجویز غیرضروری سرم های تزریقی یکی از معضلات نسخه نویسی در کشور است که هزینه های زیادی را به نظام سلامت تحمیل می کند. مسئولان این حوزه بارها در این زمینه هشدار داده اند و پزشکان و بیماران را به سمت مصرف صحیح و لازم سرم تزریقی دعوت کرده اند. به گزارش ایفدانا یسنا بهمنش، درباره مصرف منطقی سرم، گفت: بر اساس آمار موجود، سرم نمکی یکی از داروهای پرهزینه کشور است و با وجود نبود ضرورت درمانی در بسیاری از موارد، روند مصرف آن رو به افزایش است؛ در حالی که بخش قابل توجهی از بیماران برای بهبود وضعیت خود نیازی به دریافت سرم ندارند.
او به باورهای نادرست درباره تزریق سرم اشاره کرد: برخلاف تصور برخی افراد، سرم تزریقی معجون تقویت کننده یا داروی شفابخش نیست و صرفا در شرایط مشخص پزشکی و با تشخیص پزشک مورد استفاده قرار می‌گیرد. زمانی که بیمار قادر به دریافت مایعات، غذا یا دارو از راه خوراکی نباشد، در برخی شرایط اورژانسی یا بیماری‌های خاص و همچنین برای تزریق وریدی بعضی داروها، ممکن است تجویز سرم ضرورت پیدا کند.
به گفته بهمنش در بیماری‌هایی مانند سرماخوردگی و آنفلوانزای خفیف، ضعف و بی‌حالی، تب ملایم، بدن‌درد، اسهال و استفراغ خفیف، به‌ویژه در مواردی که تعداد دفعات آن محدود است، معمولاً استراحت و مصرف کافی مایعات خوراکی کفایت می‌کند و تزریق سرم ضرورتی ندارد. همچنین در موارد بی‌اشتهایی گذرا نیز نباید تزریق سرم را به‌عنوان راهکار عمومی برای بهبود وضعیت بدن در نظر گرفت.
کارشناس گروه تجویز و مصرف منطقی و اطلاع‌رسانی فرآورده‌های سلامت سازمان غذا و دارو درباره عوارض احتمالی تزریق غیرضروری سرم توضیح داد: عفونت، التهاب و آبسه در محل تزریق، تجمع مایعات و بروز ورم، تشدید نارسایی قلبی و کلیوی در افراد مستعد و همچنین اختلال در تعادل الکترولیت‌های بدن از جمله عوارضی است که ممکن است در پی تزریق غیرضروری سرم ایجاد شود.
او تأکید کرد: بیماران باید در صورت تجویز نشدن سرم، به تشخیص پزشک اعتماد کنند؛ چراکه خودداری از تزریق غیرضروری، علاوه بر پیشگیری از تحمیل هزینه‌های اضافی، احتمال بروز عوارض ناخواسته را نیز کاهش می‌دهد.
بهمنش گفت: مصرف منطقی سرم علاوه بر حفظ سلامت بیماران و جلوگیری از مداخلات درمانی غیرضروری، به مدیریت منابع درمانی کشور کمک می‌کند؛ منابعی که باید برای تأمین نیاز بیمارانی اختصاص یابد که واقعاً به دریافت سرم نیاز دارند.
