سازمان جهانی هواشناسی سازمان ملل اعلام کرده است که گرما با شتابی فزاینده در سامانههای زمین انباشته میشود. این گزارش همزمان با آغاز اجلاس تغییر اقلیم COP31 در ترکیه منتشر شده است. این اجلاس در شرایطی برگزار میشود که پیشبینیها نشان میدهد سال ۲۰۲۶ یکی از چهار سال گرم تاریخ ثبتشده خواهد بود.
سازمان جهانی هواشناسی (WMO) در گزارش بهروزرسانی وضعیت اقلیم جهان اعلام کرد که عدم توازن میان انرژی دریافتی زمین از خورشید و انرژیای که از آن خارج میشود، به بالاترین سطح خود از زمان آغاز اندازهگیریها رسیده است.
این عدم توازن و انباشت گرما، پدیدههای شدید آبوهوایی مانند موجهای گرما، خشکسالی و توفانهای حارهای را بهشدت تشدید خواهد کرد.
به گفته این سازمان، میانگین دمای سطح زمین در فاصله ژانویه تا سپتامبر ۲۰۲۶ حدود ۱.۴۷ درجه سانتیگراد بالاتر از میانگین دوران پیش از صنعتیشدن بوده است. دمای سطح دریاها به رکوردهای ماهانه جدیدی رسیده و سطح آب دریاها هم از زمان آغاز ثبت آمار در بالاترین میزان خود قرار گرفته است.
اقیانوسها ۹۰ درصد گرمای اضافی بهدامافتاده در اثر گازهای گلخانهای را جذب میکنند و پیشبینی میشود سال ۲۰۲۶ دهمین سال پیاپی ثبت رکورد جدید در میزان گرمای اقیانوسها باشد.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، در این باره گفت: «ما وارد عصر تازهای از رخدادهای حدی اقلیمی شدهایم. پدیده النینوی بسیار قدرتمند با سیارهای مواجه است که تغییر اقلیم ناشی از فعالیت انسان از پیش آن را بیش از اندازه گرم کرده است. رکوردهای اقلیمی پیدرپی شکسته میشوند، هزینههای انسانی این بحران همچنان افزایش مییابد و کسانی که کمترین مسئولیت را در ایجاد آن دارند، زودتر و شدیدتر از دیگران آسیب میبینند.»
دیپلماتها و رهبران جهان از روز دوشنبه در شهر تفریحی آنتالیا در ترکیه گرد هم آمدند تا در سیویکمین کنفرانس اعضای کنوانسیون چارچوب سازمان ملل درباره تغییر اقلیم (COP31) شرکت کنند.
در سال ۱۹۹۲، زمانی که این کنوانسیون امضا شد، غلظت دیاکسید کربن در جو (مهمترین گاز گلخانهای) ۳۵۶.۴۲ قسمت در میلیون (ppm) بود. به گزارش سازمان جهانی هواشناسی، این رقم در سال ۲۰۲۵ به ۴۲۶.۸ قسمت در میلیون رسید. در مجموع، غلظت این گاز از سال ۱۷۵۰، یعنی آغاز انقلاب صنعتی، ۵۳ درصد افزایش یافته است.
سازمان جهانی هواشناسی در گزارش خود اعلام کرد برآوردهای مربوط به محتوای گرمای اقیانوسها نشان میدهد که عدم توازن انرژی زمین در فاصله سالهای ۲۰۰۱ تا ۲۰۲۵، بهطور متوسط در هر دهه به میزان ۰.۳ وات بر مترمربع افزایش یافته است. این نرخ در فاصله سالهای ۱۹۶۰ تا ۲۰۲۵، حدود ۰.۱۳ وات بر مترمربع در هر دهه بود.
بر همین اساس، پیشبینی میشود سال ۲۰۲۶ در سطح جهان یکی از چهار سال گرم ثبتشده باشد. در نتیجه، سالهای ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۶ چهار سال گرم تاریخ ثبتشده را تشکیل خواهند داد.
سال ۲۰۲۶ با شرایط «لانینا» در اقیانوس آرام آغاز شد؛ پدیدهای که معمولا مانند ترمزی برای افزایش دمای جهانی عمل میکند و میانگین دما را حدود ۰.۱ تا ۰.۲ درجه سانتیگراد کاهش میدهد.
اما شکلگیری النینو، پدیدهای که موجب افزایش دمای جهانی میشود و پیشبینی شده است دوره کنونی آن از هر نمونه دیگری در هزار سال گذشته شدیدتر باشد، احتمالا باعث خواهد شد میانگین دمای نهایی سال ۲۰۲۶ از رقم ۱.۴۷ درجه سانتیگراد بالاتر از میانگین دوران پیش از صنعتیشدن هم فراتر برود.
سازمان جهانی هواشناسی اعلام کرد میزان گرمای انباشتهشده در لایه بالایی اقیانوسها، تا عمق ۲ هزار متر، در سال ۲۰۲۵ به بالاترین سطح از زمان آغاز ثبت دادهها رسید و روند افزایش آن هم شتاب گرفته است.
در گزارش این سازمان آمده است: «پیشبینی میشود این روند گرمایش ادامه یابد؛ تغییری که در مقیاس زمانی چند قرن تا چند هزار سال برگشتناپذیر خواهد بود.»
